“Review on Three Partition Novels Written by Indian Writers” (Hind yozuvchilari tomonidan yozilgan uchta bo‘linish romaniga obzor / Hindiston bo‘linishi mavzusidagi romanlarga bag‘ishlangan adabiy obzor).

Pooja Saxena tomonidan yozilgan mazkur maqolada adabiy obzorda (literary review) Hindistonning 1947-yildagi bo‘linishi (Partition) mavzusiga bag‘ishlangan uchta mashhur hind ingliz tilidagi roman qiyosiy tahlil qilinadi. Muallif ushbu asarlarda Hindiston va Pokiston bo‘linishi oqibatida yuzaga kelgan ijtimoiy-siyosiy fojialar, migratsiya, qochqinlar hayoti, diniy ziddiyatlar hamda insoniy qadriyatlarning badiiy talqinini umumlashtiradi. Tadqiqotning asosiy maqsadi bo‘linish voqeasining oddiy insonlar hayotiga ko‘rsatgan ta’sirini badiiy adabiyot misolida yoritishdan iborat.

Adabiy obzorda (literary review) Khushwant Singhning Train to Pakistan (Pokistonga poyezd), Manohar Malgonkarning A Bend in the Ganges (Gang daryosidagi burilish) hamda Chaman Nahalning Azadi (Ozodlik) romanlari izchil tahlil qilinadi. Muallif ushbu asarlarda Hindiston bo‘linishi davrida hindu, musulmon va sikx jamoalari boshidan kechirgan fojialar, migratsiya, zo‘ravonlik, qochqinlar hayoti, insoniy mehr-oqibat va qurbonlik motivlarini qiyosiy jihatdan baholaydi.

Maqolada har uchala romanda bo‘linish oqibatida yuz bergan ommaviy qirg‘inlar, talonchilik, uy-joyni tark etishga majbur bo‘lgan qochqinlarning ruhiy va jismoniy iztiroblari, ayollar va bolalarning fojiali taqdiri hamda diniy nizolar tasviri umumlashtiriladi. Shuningdek, muallif yozuvchilarning hech bir diniy jamoani mutlaq aybdor sifatida ko‘rsatmaganini, aksincha, insonparvarlik, bag‘rikenglik va hamjihatlik g‘oyalarini ilgari surganini ta’kidlaydi. Romanlardagi sevgi, fidoyilik va insoniylik motivlari bo‘linish davrining shafqatsiz voqealari fonida tahlil qilinadi.

Tadqiqot yakunida adabiy obzorda (literary review) Hindiston bo‘linishi mavzusidagi romanlar tarixiy voqealarni badiiy talqin qilish orqali milliy xotirani saqlashda muhim o‘rin tutishi xulosalanadi. Muallif ushbu asarlar bo‘linish davridagi insoniy fojialarni chuqur aks ettirishi bilan birga, tarixiy haqiqatni badiiy vositalar orqali keyingi avlodlarga yetkazuvchi muhim adabiy manbalar ekanini ta’kidlaydi. Shu jihatdan mazkur maqola Hindiston bo‘linishi mavzusidagi romanlarga bag‘ishlangan adabiy obzor (literary review) sifatida tarixiy mavzudagi badiiy asarlarni qiyosiy umumlashtiruvchi va ularning g‘oyaviy-badiiy xususiyatlarini yorituvchi muhim ilmiy tadqiqot hisoblanadi.